Genel Katkı Maddesi
Riskli
BPS
BPA alternatifi olarak kullanılan ancak benzer endokrin bozucu etkilere sahip olduğu gösterilen sentetik bir kimyasal madde.
Nedir?
BPS (Bisfenol S), bisfenol A (BPA) ile yapısal olarak benzer bir endüstri kimyasalıdır. Difenol sülfon olarak da bilinen BPS, iki fenol halkası içeren sentetik bir bileşiktir ve genellikle BPA'nın alternatifi olarak kullanılmaktadır. Molekül formülü C12H10O4S'dir ve ısıya dayanıklı, kimyasal olarak stabil bir maddedir.
BPS, özellikle plastik ve reçine üretiminde sertleştirici ve stabilizatör olarak kullanılır. BPA'nın sağlık riskleri nedeniyle yasaklanması veya kısıtlanmasıyla birlikte, endüstride BPA-free (BPA içermeyen) ürünlerde alternatif olarak tercih edilmeye başlanmıştır. Ancak son yıllardaki araştırmalar, BPS'nin de benzer endokrin bozucu özelliklere sahip olabileceğini göstermektedir.
Nerelerde kullanılır?
Termal kağıt (fiş kağıtları), plastik ambalajlar, su şişeleri, gıda kapları, konserve iç kaplamaları, epoksi reçineler, kişisel bakım ürünleri
Yararları
BPA'ya göre ısıya daha dayanıklı olması (endüstriyel avantaj)
Plastik ve kağıt ürünlerde dayanıklılık sağlaması
BPA'nın yasaklandığı ürünlerde alternatif olarak kullanılabilmesi
Dikkat edilmesi gerekenler
Endokrin bozucu etki gösterebilir (orta-yüksek kanıt düzeyi, in vitro ve hayvan çalışmaları)
Hormon dengesini bozabilir, özellikle östrojen ve tiroid hormonlarını etkileyebilir (orta kanıt düzeyi)
Üreme sağlığını olumsuz etkileyebilir (hayvan çalışmaları)
Gelişim dönemindeki çocuklar ve fetüsler için risk oluşturabilir (orta kanıt düzeyi)
Metabolik bozukluklar ve obezite ile ilişkilendirilebilir (düşük-orta kanıt düzeyi)
Nörolojik gelişimi etkileyebilir (hayvan çalışmaları)
BPA kadar zararsız olmadığı, benzer toksik etkilere sahip olduğu gösterilmiştir (artan kanıt düzeyi)
Tipik kaynaklar
BPA-free etiketli plastik ürünler, market ve ATM fişleri, termal yazıcı kağıtları, plastik su şişeleri, gıda saklama kapları, konserve kutularının iç yüzeyi, bazı kozmetik ürünler