Genel Katkı Maddesi
Dikkat Gerekir
Doğal Tatlandırıcı
Bitkisel kaynaklardan elde edilen, gıdalara tatlı tat veren doğal maddeler; ölçülü tüketilmelidir.
Nedir?
Doğal tatlandırıcılar, bitkisel veya doğal kaynaklardan elde edilen, gıdalara tatlı tat veren maddelerdir. Bal, hurma özü, akçaağaç şurubu, stevya, keçiboynuzu özü, meyve konsantreleri ve hindistan cevizi şekeri gibi çeşitli formları bulunur. Bu tatlandırıcılar, rafine şekere alternatif olarak kullanılır ve genellikle ek besin değerleri içerirler.
Doğal tatlandırıcılar, işlenme dereceleri ve besin içerikleri açısından birbirlerinden farklılık gösterir. Bazıları (stevya gibi) düşük kalorili veya kalorisizdirken, diğerleri (bal, hurma özü gibi) yüksek kalori içerir ancak vitamin, mineral ve antioksidan gibi ek besinler sağlar. Glisemik indeksleri de değişkenlik gösterir.
Nerelerde kullanılır?
Ev yapımı tatlılar, pastalar, kekler, içecekler, smoothie'ler, kahvaltılık gevrekler, yoğurt, granola, enerji barları, salata sosları, marine soslar, fırın ürünleri, bebek mamaları (1 yaş üstü), fonksiyonel gıdalar, diyet ürünleri
Yararları
Rafine şekere göre daha fazla vitamin, mineral ve antioksidan içerebilir (özellikle bal, hurma özü)
Bazı türleri (stevya, keşiş meyvesi) düşük kalorili veya kalorisizdirr
Belirli doğal tatlandırıcılar (bal) antimikrobiyal ve antiinflamatuar özellikler gösterebilir
Bazıları (stevya) kan şekeri seviyesini önemli ölçüde etkilemez
İşlenmiş tatlandırıcılara göre daha az kimyasal işlem görmüştür
Prebiyotik etki gösterebilir (örn: bal, akçaağaç şurubu)
Dikkat edilmesi gerekenler
Yüksek kalori içeren türleri (bal, hurma özü, akçaağaç şurubu) aşırı tüketimde kilo alımına neden olabilir
Çoğu tür yüksek fruktoz içerir ve kan şekerini yükseltebilir
Diş çürüklerine katkıda bulunabilir
1 yaş altı bebeklere bal verilmesi botulizm riski taşır
Alerji reaksiyonlarına neden olabilir (özellikle bal, propolis içerenler)
Stevya bazı kişilerde sindirim rahatsızlığına yol açabilir
'Doğal' olması sağlıklı olduğu anlamına gelmez, aşırı tüketim zararlıdır
Tipik kaynaklar
Bal, hurma özü, hurma pekmezi, akçaağaç şurubu, stevya (yaprak veya ekstrakt), keçiboynuzu özü, hindistan cevizi şekeri, keşiş meyvesi (monk fruit), meyve konsantreleri, üzüm pekmezi, pancar şurubu, agave şurubu
