Diğer
Dikkat Gerekir
Duyarlılık
Vücudun belirli maddelere karşı gösterdiği aşırı bağışıklık yanıtı; hafif belirtilerden hayati tehlikeye kadar değişebilir.
Nedir?
Duyarlılık, vücudun belirli maddelere (alerjenler, kimyasallar, gıdalar, ilaçlar) karşı gösterdiği aşırı veya anormal immün yanıttır. Bu durum, bağışıklık sisteminin normalde zararsız olan bir maddeyi tehlikeli olarak algılaması sonucu ortaya çıkar ve hafif cilt reaksiyonlarından anafilaksi gibi hayatı tehdit eden durumlara kadar değişen şiddette belirtilerle kendini gösterebilir.
Duyarlılık, genetik yatkınlık, çevresel faktörler ve tekrarlayan maruziyetler sonucu gelişebilir. IgE aracılı alerjik reaksiyonlar en yaygın duyarlılık tipidir, ancak gecikmiş tip hipersensitivite reaksiyonları ve intoleranslar da görülebilir. Kişiden kişiye değişen bu durum, yaşam kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir.
Nerelerde kullanılır?
Tıbbi tanı ve değerlendirme, alerji testleri, immünolojik araştırmalar, kişiselleştirilmiş tedavi planlaması, gıda ve ilaç güvenliği değerlendirmeleri
Yararları
Duyarlılık tespit edildiğinde, tetikleyici maddelerden kaçınarak sağlık korunabilir
Erken tanı ile ciddi alerjik reaksiyonlar önlenebilir
Bağışıklık sisteminin aktif çalıştığının bir göstergesi olabilir
Farkındalık sayesinde kişiselleştirilmiş beslenme ve yaşam tarzı düzenlemeleri yapılabilir
Dikkat edilmesi gerekenler
Cilt döküntüleri, kaşıntı, kızarıklık ve egzama (kanıt düzeyi: yüksek)
Solunum yolu semptomları: hapşırma, burun akıntısı, astım atakları (kanıt düzeyi: yüksek)
Sindirim sistemi sorunları: bulantı, kusma, ishal, karın ağrısı (kanıt düzeyi: yüksek)
Anafilaksi: kan basıncı düşmesi, solunum güçlüğü, şok (hayati tehlike, kanıt düzeyi: yüksek)
Anjiyoödem: dudak, dil ve boğazda şişme (kanıt düzeyi: orta-yüksek)
Kronik yorgunluk ve yaşam kalitesinde düşüş (kanıt düzeyi: orta)
Sosyal ve psikolojik etkilenme, anksiyete (kanıt düzeyi: orta)
Tipik kaynaklar
Gıdalar (fındık, süt, yumurta, balık, soya), ilaçlar (antibiyotikler, ağrı kesiciler), böcek sokmaları, polenler, ev tozu akarları, hayvan tüyleri, lateks, kozmetik ürünler, kimyasal maddeler, metal alaşımları (nikel)