Genel Katkı Maddesi
Dikkat Gerekir
İnvert Şeker
Sakkarozun hidrolizi ile elde edilen glikoz-fruktoz karışımı; tatlılaştırıcı ve nem tutucu olarak kullanılır, aşırı tüketimde metabolik riskler taşır.
Nedir?
İnvert şeker, sakkaroz (sofra şekeri) molekülünün asit veya enzim (invertaz) etkisiyle hidrolize edilerek glikoz ve fruktoz karışımına dönüştürülmesiyle elde edilen bir şeker türüdür. Adını, sakkarozun optik rotasyon yönünü değiştirmesinden (inverting) alır. Sakkaroz sağa döndürücü iken, hidroliz sonucu oluşan glikoz-fruktoz karışımı sola döndürücüdür.
İnvert şeker, sakkarozdan daha tatlı bir tada sahiptir ve kristalleşmeyi önleme özelliği nedeniyle gıda endüstrisinde yaygın olarak kullanılır. Bal, doğal olarak bulunan invert şekerin en iyi örneğidir. Ticari olarak üretilen invert şeker, genellikle %50 glikoz ve %50 fruktoz içeren sıvı bir formdadır ve nem tutma kapasitesi yüksektir.
Nerelerde kullanılır?
Şekerlemeler, çikolata, reçel, marmelat, dondurma, fırıncılık ürünleri, meşrubat, likörler, fondan, glazürler, şuruplar, enerji içecekleri, spor gıdaları
Yararları
Sakkarozdan daha tatlı olduğu için daha az miktarda kullanılabilir
Kristalleşmeyi önleyerek ürünlerin raf ömrünü uzatır
Nem tutma özelliği sayesinde ürünlerin yumuşak kalmasını sağlar
Hızlı enerji kaynağı sağlar (glikoz ve fruktoz hızla emilir)
Fırıncılıkta kahverengileşme (Maillard reaksiyonu) için uygundur
Dondurma ve şekerlemelerde pürüzsüz doku oluşturur
Dikkat edilmesi gerekenler
Yüksek fruktoz içeriği nedeniyle aşırı tüketimde metabolik sendrom riskini artırabilir (orta düzey kanıt)
Kan şekeri seviyesinde hızlı yükselmeye neden olabilir (yüksek glisemik indeks)
Diş çürüklerine katkıda bulunur (güçlü kanıt)
Aşırı tüketim obezite ve tip 2 diyabet riskini artırabilir (orta-güçlü kanıt)
Fruktoz metabolizması karaciğerde yağ birikimine yol açabilir (non-alkolik yağlı karaciğer hastalığı riski)
Trigliserit seviyelerini yükseltebilir (orta düzey kanıt)
Ürik asit seviyesini artırarak gut riskini yükseltebilir
Tipik kaynaklar
Bal, reçel, marmelat, endüstriyel fırın ürünleri, dondurma, şekerlemeler, çikolata dolgular, meyveli içecekler, enerji barları, fondan kaplı kekler
