Kadın Sağlığı Alarmda: Regl Ürünlerinde “Sonsuz Kimyasallar” Tespit Edildi

ABD'nin Kaliforniya eyaletinde açılan bir dava, kadın sağlığını ilgilendiren çok önemli bir sorunu gündeme taşıdı: Carefree markasına ait regl pedlerinde yüksek seviyede PFAS tespit edildi. Halk arasında “sonsuz kimyasallar” olarak bilinen bu maddeler, doğada çözünmeyen ve insan vücudunda birikerek ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen toksik bileşikler.

PFAS Nedir ve Neden Tehlikelidir?

PFAS, suya, lekeye ve ısıya dayanıklı ürünler üretmek için kullanılan yaklaşık 15.000 kimyasalı kapsayan geniş bir gruptur. Ancak bu kimyasallar doğada çözünmez, bedenden atılmaz ve zamanla birikerek kanser, karaciğer hastalıkları, böbrek problemleri, bağışıklık sistemi bozuklukları ve özellikle üreme sağlığı üzerinde yıkıcı etkiler oluşturabilir.

Günlük Pedlerde Ne Arıyorlar?

Ecological Alliance adlı çevre savunucusu kuruluş tarafından yapılan testlerde, Carefree pedlerinden saatte yaklaşık 756 ppt (trilyonda parça) oranında PFOA adlı PFAS bileşiğinin sızdığı belirlendi. Karşılaştırmak gerekirse, ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA), içme suyunda 4 ppt’nin bile güvenli olmadığını açıklamış durumda.

Davanın avukatı Vineet Dubey, pedlerin doğrudan kadın vücuduyla temas eden ve hatta kan dolaşımına geçebilecek kadar hassas bir bölgede kullanıldığını belirterek, “Bu çok ciddi ve korkutucu bir durum” diyor.

Bu Kimyasallar Neden Kullanılıyor?

Tam olarak bilinmemekle birlikte, PFAS bileşiklerinin ürünlere genellikle su geçirmezlik kazandırmak için eklendiği düşünülüyor. Ancak üretim sürecindeki kasıtlı ekleme mi, yoksa tedarik zincirinde fark edilmeyen bir kirlenme mi olduğu hâlâ net değil. Bu kimyasallar daha önce bebek bezleri ve tuvalet kağıtlarında da tespit edilmişti.

Yasal Süreç Ne Getirecek?

Kaliforniya’da yürürlükte olan Proposition 65 yasası, ürünlerde tehlikeli kimyasallar varsa tüketicilere açık uyarılar yapılmasını zorunlu kılıyor. Davacılar, Edgewell şirketinin ya ürünlerini PFAS’tan arındırmasını ya da ambalajlara uyarı etiketi koymasını talep ediyor. Aksi takdirde ürünlerin raflardan toplatılması söz konusu olabilir.

Türkiye'de Regl Ürünlerinde PFAS Durumu

Türkiye'de regl ürünlerinde PFAS (per- ve polifloroalkil maddeler) varlığına dair kamuoyuna yansıyan kapsamlı bir araştırma veya yasal düzenleme henüz bulunmamaktadır. Ancak, uluslararası araştırmalar bazı regl ürünlerinde PFAS tespit edildiğini ortaya koymuştur. Bu durum, Türkiye'deki ürünlerin de benzer riskler taşıyabileceği endişesini doğurmaktadır.(Haliç Çevre Laboratuvarı, İndependent Türkçe)

Türkiye'de PFAS içermeyen regl ürünleri sunan markalar bulunmaktadır. Örneğin:

• Peddon Regl Külodu: PFAS içermeyen, tekrar kullanılabilir iç çamaşırları sunmaktadır.

• Beije Ped: Organik bambu lifinden üretilmiş, vegan ve hipoalerjenik pedler sunmaktadır.

Bu ürünler, PFAS içermeyen alternatifler arayan tüketiciler için seçenekler sunmaktadır.

Türkiye'de PFAS konusunda farkındalığın artması ve düzenleyici adımların atılması, tüketici sağlığının korunması açısından önemlidir.

Kadınların Bilinçlenmesi Şart

PFAS’lı ürünlerin özellikle kadınlar için bu kadar mahrem ve uzun süreli temas eden bir alanda bulunması, konunun ne kadar ciddi olduğunu gözler önüne seriyor. Üreme sağlığını tehdit eden bu kimyasallara karşı hem üreticilerin daha sorumlu davranması, hem de tüketicilerin ürün içeriklerini sorgulayan bilinçli bir tavır alması gerekiyor.

Unutmayın: Cildimize uzun süre temas eden ürünlerde “gizli” kimyasallar olabilir. Ped, tampon, kozmetik ya da hijyen ürünleri satın alırken içerik bilgilerini inceleyin ve şeffaflık politikası olan markaları tercih edin.

Sağlığımızı korumak, önce bilgilenmekle başlar.
Toxic PFAS in menstrual pads harm reproductive health, advocates says | Pfas | The Guardian